C vitamini beslenme diyet

▪ 1742 yılında İngiliz Donanma Doktoru James Lind ; dişetleri şişliği, kanaması , ciltte kanamalar ve yaralar ile seyreden Skorbüt hastalığını limon suyu kullanarak tedavi etmişti. 1928 yılında Albert Szent tarafından sentez edilmiştir.

▪ Askorbik Asit, monosakkarit türevidir. C Vitamini'nin asiditesi 3. karbonunda yer alan enol hidrojenine bağlıdır.  Oksitlenmesinin ilk ürünü Dehidro L. Askorbik Asit olmaktadır.

İnsanlardaki değişimi de bu aşamada kalmaktadır. Canlılarda C vitamini oksitlenmiş ve indirgenmiş olarak iki şekiliyle bulunmaktadır. Bu tepkime iki yönlüdür ve her ikisi de C vitamini aktivitesi gösterir.

▪ Dehidro Askorbik Asit tekrar oksitlendiği zaman vitamin aktivitesini kaybeder. Bitki ve hayvanlar C vitamini sentez edebildikleri halde insan L.Gulonoksidaz enzimine sahip olmadığı için C Vitamini sentezi yapılamaz. C Vitamini, suda çözünen bir vitamindir. Bu nedenle vücutta  depolanmaz ve her gün vücuda alınması gereken vitaminlerdendir.

▪ C Vitamini  suda kolay çözülür. C Vitamini beyaz kristal toz halindedir. Besin maddelerinde yer alan Askorbik Asit hava ile teması sonucu okside olur ve vitamin etkisini kaybeder. Çiğ besin maddelerinde Askorbik Asidi okside edecek enzim yer alır ve bu enzim besin maddesi sağlamken aktivite göstermemektedir.  Kesme veya soyma gibi durumlarda enzim aktifleşerek Askorbik Asidi okside eder. Bu enzimin aktivitesi bakır iyonu varlığında artmaktadır.

▪ C Vitamini incebarsaklarda emilmektedir. 100 mg'a kadar dozlarda emilimi % 95 lere dek olabilmekteyken miktar arttıkça emilim de azalmaktadır. 1 gram C Vitamini alındığında emilim % 70' lere kadar düşer. Bu nedenle besin maddeleri ile alınan C Vitamini , saf alınan C Vitamini'nden daha iyi emilir. Emilimle birlikte kanda hızla gözlenir. Fazla C Vitamini idrar ile oksalat şeklinde atılır. C Vitamini oksidoredüksiyon reaksiyonları ile indirgenmiş formu olan Dehidroaskorbik Asit olarak görev yapar.

√ C VİTAMİNİ NELERDE BULUNUR?
● C Vitamini ; vücudun savunma sisteminin güçlenmesini , nezle ve gripde oluşan belirtilerin hafiflemesini ve besinlerle vücuda alınan demirin emiliminin artmasını sağlayabilen bir maddedir.
● C Vitamini , insan vücudunda depolanmamaktadır. Karaciğerde minimal depolandığı iddia edilmektedir.
● C vitamini en çok taze meyve ve sebzelerde yer alır. Kırmızı Biber, Portakal, Greyfurt, Üzüm, Kavun, Kivi, Mandalina, Mango, Ahududu, Çilek, Armut, Karpuz, Kuşburnu, Maydanoz, Domates bol C vitamini içerir.
● Yeşil sebzeler, avokado, karnabahar, lahana, patates, bezelyede de C Vitamini vardır.
● Hayvansal besinlerde C vitamini yer almaz.

▪ Miktar olarak ; her 100 gram için >  Kırmızı Biberde 190 mg, Karnabaharda 115 mg, Çilekte 60 mg, Portakalda 50 mg ve Greyfurtta 40 mg C Vitamini vardır. Hava ile temasta 3 saat içinde bu değerler % 50 kadar kaybolabilmektedir.

▪ Önerilen Tüketim Standardı ; ortalama 60 mg  günlük doz önerilir. ( önerilir = eksiklik gelişimini önleyecek günlük asgari doz )

√ C VİTAMİNİ NE İŞE YARAR?
▪ C Vitamini bağ dokusunda kollagen yapımı için hidroksiprolin sentezinde koenzim olarak görev yapar ve kemik gelişimi için gereklidir.
▪ Dişlerin sağlıklı gelişmesini sağlar.
▪ Kollajen, aynı zamanda kalp fonksiyonları için gereklidir.
▪ Cilt sağlığını korur.
▪ Antioksidan olarak bilinen üç maddeden birisidir. (E Vitamini, Beta Karoten ve C Vitamini).
▪ Serbest radikaller olarak bilinen zararlı maddeleri etkisiz hale getirir.
▪ Kanser yapıcı maddelerin oluşumunu önler.
▪ C Vitamini, kanda kolesterolün normal düzeylerde bulunmasını temin eder.
▪ Vücutta yağ asit düzeylerini düşürür.
▪ Nezle ve Gripte ortaya çıkan belirtilerin önüne geçer.
▪ Enflamasyon hallerinde oluşan hücre savunma mekanizmalarını düzenler.
▪ Vücudun savunma sisteminin fonksiyon görmesine yardımcı olur. Savunma sisteminde; interferon oluşumu, kompleman aktivitesinin sağlanması ve antikor yapımını gerçekleştirir.
▪ Kılcaldamarların duvarlarının sağlıklı olması ve kıl köklerinin sağlıklı kalabilmesi için gereklidir.
▪ Vücutta steroid sentezinde görevlidir.
▪ Diğer bazı vitamin ve minerallerin kullanılabilmelerini (E vitamini, A vitamini, B2 Vitamini, B5 Vitamini, Folik Asit, Demir, Kalsiyum vb) sağlar.

• Adrenal bez ve kadınlarda yumurtalıklarda ( overler ) C Vitamini yüksek oranlarda bulunur. C Vitamini ile ilgili gerekli bilgiler hala tam olarak tespit edilmemiştir. C Vitamini ile pek çok çalışma devam etmektedir.

• Yapılan çalışmalarda Katarakt'ın tekrarlamasını % 76 gibi oranlarda azalttığı gösterilmiştir. Düşük C Vitamini alımının kalp hastalıklarını ve kalp krizlerini 2.5 kat arttırdığı belirlenmiştir. 400 mg C Vitamini alımının tüm ölüm oranlarında % 65 kadar azalmayı sağladığı tespit edilmiştir.

• Kolesterol ve diyetle alınan yağlar nedeniyle damarların zarar görmesini önlediği belirlenmiştir. Bir hamburgerde yer alan trigliseridlerin vücuda alındığında 4 saat için  vücutta % 60 oranda yüksek kaldığı saptanmış ve bunun düşürülmesinin 1000 mg C vitamini ve 800 mg E Vitamini ile mümkün olduğu ileri sürülmüştür.

• C Vitamininin, Aspirinin mideye yaptığı zararı azaltabildiği, kalp krizi sonrası kalp damarlanmasını kolaylaştırdığı belirlenmiştir. Dokuların radyasyondan gördükleri zararı azalttığı gösterilmiştir.

• C Vitamininin grip ve nezlede kullanımı için yapılan çalışmaların bir bölümü hiç bir faydası olmadığını göstermekle birlikte bazı çalışmalarda 1000 mg/gün dozda grip ve nezle belirtilerini hafifletebildiği tespit edilmiştir. Bu etkisi hala tartışmalıdır.

• C Vitamini ile göz hastalıklarının önlenebildiği iddia edilmektedir.  Vücutta, C Vitamini seviyeleri ne kadar yüksekse kan basıncının o kadar düşük olduğu belirlenmiştir.

• Felç veya İnmeyi önleyici etkisi yapılan çalışmalarda anlamlı olarak bulunmamıştır.

√ C VİTAMİNİ EKSİKLİĞİNDE NE OLUR?
▪ C Vitamini , insan vücuduna dört gün boyunca alınmadığı zaman eksiklik belirtileri başlayabilmektedir.
▪ Sırası ile ilk önce bacaklarda olarak cilt ve kıl değişiklikleri olur.
▪ Aşırı sinirlilik ve iştah kaybı gözlenir.
▪ Tedrici olarak eksiklik devam ederse 4 ay gibi bir sürede Skorbüt'ün tüm belirtileri ortaya çıkar.
▪ Hızlı kemik büyümesi döneminde C Vitamini eksikliği kemiğin periost ve korteks bölümlerinde ayrılmalara yol açar. Periostaltı kanamaları oluşur.
▪ Kemik büyümesinin yavaş olduğu yaşlarda ise ; epifiz ve diyafiz bölümleri arasında kaynama gerçekleşmez ve kemiklerde kırıklar oluşur.
▪ Kılcal damarların duvarlarında zayıflama gözlenir. Kıl foliküllerinde kanamalar oluşur.
▪ Büyüme duraklar, enfeksiyonlara karşı vücut direnci azalır ve sık mikrobik hastalıklar gelişmeye başlar.
▪ Dişetleri şişer ve kanamalar olur. Dişler kaybedilebilir.

√ C VİTAMİNİ AŞIRI DOZUNDA NELER OLUR?
° C Vitamini güvenle kullanılabilen bir maddedir. Günde 2 gram gibi yüksek dozlarda alınırsa karın ağrısı ve  ishale yol açabilmektedir.  Uzun süre ile yüksek dozlarda kullanılması böbrek taşlarının oluşumuna neden olabilir. Böbrek Hastalarının, C Vitamini kullanmaması gereklidir. Akyuvarların mikrop öldürücü etkisini azaltabilir ayrıca demir mineralinin vücutta aşırı miktarlarda birikmesine neden olabilir.

• 13153 defa okundu
• sayfayı yazdır
• sayfayı arkadaşına gönder

---

  Bağlantılı yazılar

• kalsiyum diyeti kalsiyumdan fakir diyet
• beslenme diyet yağ
• beslenme diyet karbonhidratlar
• hazımsızlık mide ağrısı karında şişlik
• sağlıklı beslenme diyet zayıflama
• kabızlık diyeti kabızlığın tedavisi
• C vitamini beslenme diyet
• obesite nedenleri şişmanlık obezite
• diyet beslenme sağlık
• bitkisel zayıflama ürünleri kilo vermek
• çinko eksikliği saç dökülmesi diyet
• kalp hastalıkları beslenme diyet
• bebeklerde beslenme çocuk besleme
• isveç diyeti diyet
• diyet ülser diyeti perhiz
• sağlıklı beslenme diyet
• diyet ile sağlıklı zayıflama
• kabızlık diyeti diyet beslenme
• bağışıklık sistemi diyet sağlık
• gebelikte beslenme diyet hamilelik diyeti
• anoreksi zayıflama diyet
• dumping sendromu diyeti
• hipertansiyon diyeti yüksek tansiyon
• depresyon diyeti zayıflama
• çin diyeti yin yang zayıflama
• kolesterol diyeti diyet listesi
• salata diyeti salatalık zayıflama kilo verme
• dengeli beslenme diyet
• süt diyeti beslenme sağlık
• çocuk beslenmesi çocuk bakımı