Anne sütü bebek beslenme emzirme
Bebek beslenmesinde anne sütü neden önemlidir. Yaşamın ilk 6 ayında anne sütü
bebekler için en uygun besindir. Bu dönemde tek başına anne sütü ile beslenen
bebekler normal büyür ve gelişirler. Bebeğe hiç bir ek besin verilmesine gerek
yoktur. Anne sütü bebekleri enfeksiyonlardan korur. İshal ve zatürre gibi
enfeksiyonlar anne sütü ile beslenen bebeklerde daha az görülür.Bebeğe ilk sütün
( ağız sütü ) verilmesi çok önemlidir.
Ağız sütü enfeksiyonlara karşı koruyucu
maddelerden çok zengin bir besindir. Anne sütünün temiz bir besin olması ve
verilirken biberon gibi bir araç gerektirmemesi nedeni ile de yalnız anne sütü
ile beslenen bebeklerde enfeksiyon görülme riski azdır.
Bebekler doğumdan
hemen sonra, ilk yarım saat içinde emzirilmeye başlanmalıdır. İlk birkaç
beslenmede bebeklerin ağız sütünü almaları çok önemlidir. Bebek doğduğunda ağız
sütü memelerde hazırdır. Olgunlaşmış süt salgılanana kadar, ağız sütü bebeğin
tüm besin gereksinimlerini karşılar. Bebeğe ilk besin olarak ve emzirdikleri
sürece su veya şekerli su verilmemeli, anne sütünün bol ve devamlı olması için
hiç bir kısıtlama yapılmaksızın bebekler her istediğinde
emzirilmelidir.
Sağlıklı Bir Emzirme Uygulaması Nasıl Olmalıdır
: Günde bir defa emzirme öncesinde meme başının su ile silinmesi
yeterlidir. Sabunla veya karbonatlı su ile temizleme meme başının kolayca tahriş
olmasına ve çatlamasına neden olur. Annenin sırtını dayayacağı arkalığı olan
alçak bir koltuk veya sandelyeye oturarak emzirmesi rahat bir pozisyondur.
Yatarak emziriyorsa çocuğun başını yastıkla desteklemek yararlı olur. Emzirirken
bebeğin yüzü ve gövdesi anne memesine dönük olmalı, bebek, omuzları annenin kolu
üzerinde desteklenecek şekilde tutulmalı, çene anne memesine temas etmeli, alt
dudağı dışa dönmüş, burun açık olmalıdır. Meme ucu, etrafındaki kahverengi halka
ile birlikte çocuğun ağzında olmalı ve damağına dokunmalıdır. Bu hem emmenin
başarılı olmasını sağlar hemde meme başında zedelenmeyi önler. Emzirdikten sonra
bebek annenin omuzuna yatırılıp sırtına hafif hafif vurularak gazı
çıkarılmalıdır.
Anne Sütü İle beslenmede Hangi Güçlüklerle
Karşılaşılabilir ? Düz ve İçe Çökük Meme Ucu : Bebek meme ucunu emmez,
meme ucu ve çevresindeki halkayı ağzına alıp bir " meme başı " oluşturur. Meme
ucu bebeğin ağzındaki " meme başı"nın yalnız üçte birisini meydana getirir.
Gebelik döneminde ve doğumdan sonraki ilk hafta memenin uzayabilme kabiliyeti
artar. Yani gebeliğin ilk zamanlarında memeler düz görünse de bu bebeğin
emmesinde zorluk çıkarmayabilir. Bebek emdikçe memeyi ve ucunu dışarıya
çekecektir. Bazen memenin elle şekillendirilmesi bebeğin işini kolaylaştırır.
Elle şekillendirme için avuç memeyi aşağıdan desteklerken başparmak da yukardan
yavaşça bastırılır. Eli meme ucundan uzak tutmaya özen
gösterilmelidir.
Meme Başı Çatlakları : Emzirirken meme ucunun
etrafındaki kahverengi halkanında bebeğin ağzına girmesi sağlanmalı, kısa süreli
ve sık aralıklarla emzirilmeli, bebek çok acıkmadan emzirilmeli, kullanılan
sütyenin pamuklu bir kumaştan olmasına özen gösterilmelidir.
Dolu ve
Tıkanmış Memeler : Tek tedavi daha sık emzirmeyle sütün boşaltılmasıdır.
Emzirme sonrası ağırlık, sertlik ve kitle oluşması azalır, memeler yumuşayıp
rahatlar. Tıkanmak, memelerin kısmen süt, kısmen de fazla kan ve doku sıvısıyla
olduğundan fazla dolup süt akışının engellenmesi demektir. Memelere acı verir ve
süt iyi akmaz. Deri gergin olduğundan meme ucu düzleşmiştir. Meme ucunun gergin
ve düz olduğu durumlarda emzirme ve sütün boşaltılması zorlaşır. Bazı tıkanmış
memelerin derisi kırmızı görünür ve annenin ateşi çıkar. Bu meme iltihabı gibi
görünse de ateş 24 saat sonra düşer.
Meme İltihabı : Anne çok acı
çeker, ateşi vardır ve kendini hasta hisseder. Memenin bir kısmı kabarıp
sertleşmiş, üstündeki deri kızarmıştır. Meme iltihabı bazen tıkanmayla
karıştırılır. Tıkanma tüm memeyi, bazen iki memeyi de etkilerken, iltihap
genelde sadece bir memenin bir kısmını etkiler. Bununla birlikte tıkanma
engellenmezse iltihaba yol açabilir. Genellikle süt akımı sağlandıktan bir gün
sonra tıkanıklık yada iltihap düzelmeye başlar.
Mantar : Meme ucu ve
çevresinde kırmızı, parlak bir alan vardır. Deride yara ve kaşıntıya neden olan
bu hastalık mantar yada pamukçuk tur. Genellikle iltihap ya da başka rahatsızlık
tedavisinde antibiyotik kullandıktan sonra görülür. Emzirmeden sonra da devam
eden yanma ve iğne batması hissi vardır. Bazen ağrı memenin derinliklerine kadar
iner. Memenin derinliklerine şiş sokuluyormuş gibi hissedilir. Deri kızarır,
parlar ve pul pul olur. Meme ucu ve çevresinin rengi açılabilir, bazen meme
normal görülebilir. Meme ucunda yaralar devam ediyorsa bebekte pamukçuk kontrolü
yapılır. Yanaklarının içinde ya da dilinde beyaz lekeler ya da poposunda döküntü
olabilir.
Annenin hastalığında Bebek Anne Sütü İle Beslenmeli midir
: Anne sütü vermeyi engelleyen hastalıklar nadirdir. Nezle, grip gibi
hastalıklarda anne kendi ağız ve burnunu tülbentle kapatarak bebeğe hastalık
bulaşmasını önleyebilir ve bebeği emzirebilir. Anneden süt ile bebeğe geçecek
maddeler bu hastalıklara direnci de arttıracaktır. Ancak ağır kalp yetersizliği
veya böbrek yetersizliği gibi hastalıklar ve ağır depresyon durumları anne sütü
vermeyi engelleyen hastalıklardır. Emziren annelerin ilaç kullanımı mutlaka
hekim kararı ile olmalıdır.
İlk 6 Ayda Anne Sütünün Yetmediği Nasıl
Anlaşılır : Karışık beslenme için başlıca gerekçe, anne sütü ile beslenen
bebeğin kilo artışında hehangi bir sağlık sorununa bağlı olmayan duraklama ve bu
durumun alınan tüm önlemlere karşın düzelmemesidir. En önemli nokta karışık
beslenmenin biberonla değil kaşıkla yapılmasıdır. Bu hem temizlik hemde anne
sütünün devamı için çok önemlidir.
Anne Sütünün Yetmediği Durumda Bebek
Nasıl Beslenmelidir : Anne sütüne ek olarak bebeklere hazır mama veya hazır
mama ile beslenme olanağı yok ise uygun hazırlanmış inek sütü veya yoğurt
verilir. İnek sütü veya yoğurt ilk dört haftada 1 ölçek süt, 1 ölçek su
şeklinde, 1-4 ay arası 2 ölçek süt, 1 ölçek su şeklinde sulandırarak verilir.
100 gr süte 5 gr( 1 tatlı kaşığı ) şeker ve 1 çay kaşığı bitkisel sıvı yağ
eklenerek kalorisi arttırılır. Şeker yerine pekmez kullanmak daha yararlıdır.
Karışık beslenmeye geçilen bebeklerde 4 haftalıktan sonra meyva sularına
başlanır.
Ek Besinlere Geçişte Temel İlkeler Neler Olmalıdır : Yaşamın
ilk 6 ayında bebeğin tüm besin gereksinimlerini karşılayan anne sütü bu aydan
sonra tek başına besin gereksinimlerini karşılamada yetersiz kalır.
-
Uygun besinlerle ve miktarlarla ek besinlere de geçmek gerekir. - Anne sütü
aldığı sürece ek besinler kaşıkla verilmelidir. - Kullanılan bardak, kaşık,
tabak vb. çok temiz olmalıdır. - Taze sebzeler ve meyveler iyice yıkandıktan
sonra verilmeli pişirildikten sonra günlük olarak verilmelidir. - Ek
besinlere az miktarda ve teker teker başlanmalı, miktar hergün biraz daha
arttırılmalıdır. - Bebek bir ek besine alıştıktan diğerine geçilmelidir.
- Anne sütünden ek besinlere geçiş çok önemli bir adımdır. Eğer doğru ve
yeterli şekilde uygulanırsa çocukların gelişimi hızlı bir şekilde devam eder. Bu
dönem çocukların özellikle ishal gibi enfeksiyonlara yakalanma riskinin de fazla
olduğu bir dönemdir. O nedenle verilen besinlere dikkat edilmeli, hijyen
kurallarına özenle uyulmalıdır.
6 Aydan Sonra Ek Besin Olarak Neler
Verilmelidir : 6-12 aylık çocukların beslenmesinde; elma ve şeftali suyu ve
püresi, pirinç unu ile hazırlanmış muhallebi, sebze çorbası ve yoğurtlu ilk
başlanacak ek besinlerdir. Bunları izleyerek diyete yumurta, mercimek, etler
eklenir. Sebze yemekleri taze olarak pişirilir, içine pirinç ve yağ eklenerek
tat ve kalori yönünden zenginleştirilir. Çocuğa verilecek yemeklere bir yaşına
gelinceye kadar tuz ve baharat konulmaz. Süt muhallebisi, içine ekmek ya da
pekmez katılmış yoğurt, koyu mercimek çorbası, baharatsız tarhana çorbası, 4-6
aylıktan sonra bebeklere ek besin olarak önerilmektedir. Ek besinler yüksek
enerji içeren, sindirimi kolay, az posa bırakan, püre kıvamında, kolay
hazırlanabilen ve baharatsız yiyecekler olmalıdır. 1 yaşına doğru çocuk aile
bireyleri ile sofraya oturmaya başlar, çocuklar mümkün olduğu kadar erken
dönemde kendi kendine çatal kaşık kullanarak yemek yeme becerisi ve alışkanlığı
kazandırılmalıdır. Hastalık ve hastalıktan iyileşme dönemlerinde çocukların
besin gereksinimleri artar. Bu nedenle hastalıklar sırasında çocuklar azar azar
ve sık sık beslenmelidir.
• 42299 defa okundu
• Sayfayı yazdır
• Sayfayı arkadaşına gönder
Bağlantılı Yazılar
|