Akut tonsillit bademcik iltihabı
AKUT TONSİLLİT : Çocukluk çağında en sık görülen hastalıklardandır. Bir veya iki
tonsilin kendiliğinden iyileşen enfeksiyonudur. Akut tonsillit, klinik olarak
genellikle ergenlerde ve genç erişkinlerde diğer yaş
gruplarına göre daha sık
görülür.
• Beş-altı yaşında pik yapar, ancak 3 yaşından önce ve
50yaşından sonra çok nadir görülür. Akut tonsillitler de farenjitler gibi viral
veya bakteriyel nedenlerle oluşabilir.
Ani başlayan üşüme-titremeyle birlikte
ateş vardır. Ateş 39°C'a kadar yükselebilir. Boğaz ağnsı vardır ve enflamasyonun
farengeal kaslan tutmasıyla yutma güçlüğü gelişir. Baş ağrısı, kırgınlık, eklem
ağrıları gibi sistemik yakınmalar olabilir. Çocuklarda karın ağrısı, kusma,
febril konvülsiyonlar görülebilir. Kulağa vuran ağrı veya akut otitis media
gelişebilir. Boyunda, ağrılı lenfadenopatiler vardır. Çocuklarda hafif bir boğaz
ağnsı, subfebril ateş, iştahta azalma ve laterji görülebilir.
• Akut
tonsilitin tanısı muayene ile konur. Muayenede tonsiller hiperemik ve
hipertrofiktir. Tonsillerin üzeri değişen derecelerde eksüda ile kaplı olabilir.
Eksüda özellikle tonsil kriptlerinin açıldıkları yerin üzerindedir. Birden çok
ve küçük noktalar şeklinde olduğunda folliküler tonsillit olarak adlandırılır.
Sıvı alımının azalmasına bağlı olarak mukozalar kuru ve sekresyonlar
koyulaşmıştır. Oral kavitede dili kaplayan kalın yapışkan bir mukus olabilir.
Tanısal test olarak boğaz kültürüyle etken izole edilebilir. Yine boğaz
sürüntüsünden direkt antijen testi ile AGBHS antijenleri
araştırılabilir.
• Laboratuvar incelemelerinde lökositoz olabilir. Gram
boyamalar bakteriyel tonsillit için yararlı olabilir. Anti Streptolizin-O Testi
(ASO), Streptolizin-O'ya karşı insan vücudunda oluşan antikorlardır.
Bağışıklikla ilgisi yoktur. 200 Todd ünitesinin üzerindeki değerler anlamlıdır
ve 6-12 ay içinde geçirilmiş enfeksiyonu düşündürür. ASO retrospektif olarak
tanıda yardımcıdır. Akut streptokok enfeksiyonlannda tanı değeri sınırlıdır.
C-reaktif Protein (CRP), bakteriyel enfeksiyonlarda yükselir ve viral
enfeksivonlardan ayırmada yararlıdır.
• Akut tonsillit tedavisinde amaç
enfeksiyonun yok edilmesi ve semptomların tedavisidir. Yeterli sıvı alımı ve
uygun ağız bakımı önemlidir. Antiseptik gargaralarla lavaj yapmak ağız bakımı
için yeterlidir. Bunun yanında yatak istirahati, yeterli sıvı alımı, analjezik,
antipiretik ve bakteriyel enfeksiyon düşünülenlerde antibiyotik verilir.
Bakteryel enfeksiyonda antibiyotik verilmeyenlerde genellikle hastalık bir
haftada kendini sınırlar. Ancak antibiyotik vermek belirgin bir şekilde baş
ağrısı, ateş ve lenfadenopatileri azaltır. Ayrıca olası bir akut romatizmal ateş
veya akut glomerülonefrit gibi komplikasyonlar önlenmiş olur. İlk tercih olarak
penisilin grubu antibiyotikler 10 gün süreyle oral veya tek doz depo penisilin
parenteral yolla verilir.
AYIRICI TANI:
√ Difteri:
• Etken,
Corynebacterium difteridir. Uvula, yumuşak damak, tonsil plikaları ve tonsili
kaplayan larenkse kadar uzanabilen; kaldırılınca altındaki doku kanayan, kirli
gri renkte psödomembranla karakterizedir. Membranların mukozaya adezyon
göstermesi patognomoniktir. Başlangıçta hafif
lokal semptomlar varken,
süratle ilerleyip dezoryantasyona, üst solunum yolları obstrüksiyonuna ve
kardiyak toksisiteye neden olabilir.
• Ekzotoksinler ile nörotoksik ve
kardiyotoksik etki gösterir. Horlama, stridor ve krup öksürüğü ile servikal
lenfadenopatilere bağlı boğa boynu görünümü olabilir. Kesin tanı, kültür veya
gram boyama yoluyla basilin gösterilmesi ile konur. Tedavisi acildir. Süratle
500-1000 Ünite/kg antitoksik serum ve yüksek doz penisilin verilir. Üst solunum
yolları obstrüksiyonu gelişirse trakeotomi açılır. Penisilin, eritromisin ve
tetrasiklinle taşıyıcılık ortadan kaldırılır.
√ Vincent Anjini:
•
Farenjitle birlikte ülseratif nekrotizan gingivit ve stomatittir. Genellikle
oral hijyeni bozuk olanlarda görülür. Etkeni spiroket ve fusiform bakterilerdir.
Gri, nekrotik psödomembranlar tonsil veya farengeal mukozanın üzerini kaplar. Bu
psödomembranlar yüzeysel mukozanın nekrozuyla oluşur. Tanı, klinik muayene ve
kültürle konur.
• Tedavide penisilin verilir. Enfeksiyöz Mononükleoz:
Klinik olarak, şiddetli akut tonsillit atağına benzer. Ancak beraberinde
splenomegali, karaciğer hasarı, döküntü ve tonsil üzerini kaplayan beyaz,
düzensiz membran vardır. Periferik yayma tanı için karakteristiktir. Geniş,
immatür mononükleer hücreli lenfositoz görülür. Paul-Bunnel testi pozitiftir.
Tedavi semptomatiktir. İstirahat, analjezik ve uygun sıvı verilir. Ampisilin
kulanan olgularda jeneralize rash döküntüsü ortaya çıkabilir.
• 6619 defa okundu
• Sayfayı yazdır
• Sayfayı arkadaşına gönder
Bağlantılı Yazılar
|
Sık Kullanılanlara Ekle
Açılış Sayfası Yap
Sayfayı Yazdır
Arkadaşına Gönder
Reklam Ver