Gastrointestinal kanamalar yenidoğan
Yenidoğan döneminin en önemli gastrointestinal kanaması sebepleri
şunlardır: Üst gastrointestinal sistem • Hemorajik hastalık • Yutulmuş
anne kanı • Peptik ülser
Alt gastrointestinal sistem • Nekrotizan
enterokolit • Malrotasyon ve volvulus
• Yenidoğanın hemorajik
hastalığı : Vit.
K eksikliğine bağlı olarak hayatın ilk 2-4 günleri arasında ,
göbekten veya enjeksiyon yerlerinden kanama, epistaksis veya ekimozlarla ortaya
çıkabileceği gibi bazan tek belirtisi hematemez ve /veya melena olabilir. 1mg/kg
K vit. yapılması, gereğinde 24 saat sonra tekrarlanması tedaviyi sağlar. Massif
kanamalarda kan transfüzyonu gerekebilir. Yenidoğana verilecek kan taze,
mümkünse 6 saati doldurmamış kan olmalıdır.
• Yutulmuş anne kanı : Travay
sırasında bebeğin yuttuğu kan 12 saat sonra melenaya yolaçabilir. Yutulan 3 ml.
kanın bile melenaya yol açtığı saptanmıştır. Nazogastrik sondadan ılık %o9 NaCl
ile irrigasyondan sonra kanamanın devam etmemesi yutulmuş anne kanını
düşündürür. Kesin ayırıcı tanı Apt-Downey testi ile konur. Hematemez veya melena
kanı 5 misli sulandırılıp santrfüje edildikten sonra üstte kalan pembe kısma
%1'lik NaOH eklendiğinde, kan bebeğe aitse yani fetal hemoglobin ağırlıklı ise
renk değişikliği olmaz , ancak kan anneye aitse içindeki erişkin hemoglobini
nedeniyle rengi sarı- kahverengine döner (test +)
• Peptik ülser : Yeni
doğan döneminde ülserler çoğunlukla, uzun süren travay, düşük APGAR,
resüsitasyon gibi nedenlerle ortaya çıkan stres ülserleridir. Birim alana düşen
pariyetal hücre sayısı yenidoğanda erişkine göre 2-3 kat daha fazladır.Bu
nedenle oluşan yüksek asiditeye, strese bağlı intestinal iskemininde eklenmesi
akut ülser oluşumuna ve bunların kanamasına ya da perforasyonuna neden olur.
Tedavide: Nazogastrik aspirasyon ve ılık serum fizyolojikle irrigasyon, az
miktarda antiasid ve 30 mg/kg Cimetidin uygulaması ile bu kanamaların çoğu
durur. Cerrahi girişim nadiren gerekir.
• Nekrotizan enterokolit (NEC) :
Genellikle doğumu izleyen ilk hafta içinde ortaya çıkar. Pre ve/veya postnatal
fetal distres gelişen bebeklerde ,3. trimestr kanaması olan ya da diabetik
annelerin bebeklerinde daha sık görülür. Hipotermi, mekonyum aspirasyonu,
asfiksi öyküsü olan ve respiratuar destek görmüş bebeklerde görülme oranı çok
yüksektir. Bebeklerde yaşam destek araçlarının ve yöntemlerinin son yıllarda
giderek gelişmesi ve eskiden yaşatılması mümkün olmayacak kadar ciddi problemli
bebeklerin yaşatılması NEC oranını arttırmaktadır. En önemli etiyolojik faktör
mezanterik iskemidir. Klinik tablo abdominal distansiyon, kusma ve rektumdan
nekrotik kanama ile başlar, iskemi ilerledikçe barsak gangreni, nekrozu ve
perforasyonu ortaya çıkabilir. NEC'in ilerlediği karın duvarında hiperemi ve
ödemin belirmesi ve ayakta direk karın grafisinde barsak duvarı içinde hava
kabarcıklarının (Pneumatosis intesinalis) görülmesiyle anlaşılır. Barsak
perforasyonu ve karın içi abse oluşmadıkça cerrahi girişim
yapılmaz.
Konservatif tedavide: *oral beslenmenin kesilmesi ve
nazogastrik aspirasyon ile barsakların dinlenmeye bırakılması *paranteral
sıvı ve elektrolitlerle süportif tedavi *özellikle gram negatif ve
anaerobları kapsayan geniş spektrumlu antibiyotik tedavisi *gereğinde
kardiovasküler ve respiratuar destek sağlanması, ana noktaları
oluşturur.
NEC'in en önemli komplikasyonu, tüm konservatif ve gereğinde
cerrahi yöntemlere rağmen, hastalığın ilerleyerek geniş ince barsak nekrozuna
yol açmasıdır. Bu nekrotik barsakların ameliyatta zorunlu olarak çıkartılması,
kısa barsak sendromu' na yol açar. Kalan ince barsak parçasının, çocuğun enteral
beslenmesini sağlayamayacak kadar kısa olması durumunda, beslenme, yıllar ve
bazan ömür boyu total paranteral nütrisyonla sağlanmak zorunda kalınabilir.
Barsak uzatma ameliyatları ve ince barsak transplantasyonu bu çocukları damar
yoluyla beslenmeden kurtaracak, ümit vadeden yöntemler olarak
görülmektedir.
Herhangi bir nedenle ortaya mezanterik iskemi sık
olmamakla birlikte yenidoğan dönemi dışında da NEC' e sebep olabilir.
•
Malrotasyon ve volvulus : Yenidoğanın cerrahi problemleri içinde en acil
olanlarından biridir.Önceden bir problemi olmayan bebekte aniden ortaya çıkan
melena ve safralı kusma malrotasyon ve volvulusu düşündürmelidir. Karında
genellikle distansiyon yoktur. Düğümlenmiş barsaklar kitle halinde ele gelir.
Baryumlu kolon grafisi ile malrotasyon ortaya konabilir. Volvulus tanısı şüpheli
bile olsa acil cerrahi girişim gerekir. Gecikilmesi halinde tüm ince barsaklar
kaybedilebilir.
KAYNAKLAR 1-Ashcraft KW, Holder TM: Pediatric Surgery,
Philadelphia, WB Saunders Co., 1993, 2. baskı. 2-Welch KJ, Randolph JG,
Ravitch MM, O'Neill, JR, JA, Rowe MI: Pediatric Surgery, Chicago, Year Book
Medical Publishers Inc. 1986, 4. baskı. 3-Raffensperger JG: Swenson's
Pediatric Surgery,Connecticut, Appleton/Lange. 1990
• 1388 defa okundu
• Sayfayı yazdır
• Sayfayı arkadaşına gönder
Bağlantılı Yazılar
|