Rahim Agzi Kanseri Serviks

Her türlü sağlık sorunlarınız için bilgilerinizi bırakın. Biz sizi arayalım.

Kadin üreme organlarindan serviks rahim ile vagenin birlestigi bölgedir. Vaginadan bakildiginda vagenin sonunda bir yarim küre seklindedir. Merkezindeki kanal araciligi ile rahim içi bosluk vagene açilir. Bu bosluktan da adet kani disari atilir. Kadin üreme sistemi kanserleri arasinda ikinci siklikla görülmektedir. Çogunlukla 35-55 yas arasi kadinlarinda görülmektedir. Serviks kanserinin nedeni büyük bir olasilikla human papilloma virusunun (HPV) neden oldugu bir enfeksiyondur. Bu enfeksiyon etkeni cinsel iliski ile bulasmaktadir. Kanser hücreleri vucudun içinde ve disindaki dokulari döseyen hücrelerden gelismektedir (epitel hücresi). Bu döseyici hücreler deri benzeri cok katli yassi epitel ( Squamoz) veya salgi yapma özelligi olan (Adenoid) epitel olmak üzere iki grupta incelenebilir. Iste bu iki tip hücreden de farkli davranis özelligi gösteren kanserler gelisebilir. Serviks kanserlerinin yaklasik olarak % 85′I squamoz kanserlerdir. Adeno kanserler ise daha az oranda görülür. Her iki hücre tipinin de bir arada bulundugu adeno-squamoz kanserlerde izlenmektedir.

Her kanserin türünün kendine özgü bir davranis sekli vardir. Serviks kanserinin özelligi rahim agzinda gelistikten sonra derinlere dogru ilerleyerek rahim agzina komsu dokulara yayilmasidir. Rahim agzi etrafinda genis bir kan ve lenf damari agi vardir. Ayrica böbreklerden idrar torbasina ilerleyen idrar yollari da (üreter) rahim agzina çok yakindir. Bu dokular hastaligin ilelemesi ile birlikte etkilenmektedir. Özellikle lenf damarlarinin tutulumu ile kanser hücreleri vücudun baska bölgelerine de yayilabilmektedir.

TANI: Genellikle ilk yakinmalar iliski sonrasinda olan lekelenme tarzindaki kanamalardir. Rahim agzi ( serviks ) kanserinin erken dönemlerinde pek fazla yakinma olmayabilir. Çogu kadin hastalik iyice ilerleyip baska organlarin çalismasini engellemeye baslayincaya kadar hastaligindan habersizdir. Erken evrelerinde agri yakinmasi olmaz. Kanser hücreleri rahim agzi bölgesinde olustuktan sonra yillar içersinde yavas bir sekilde ilerleyerek etraflarindaki normal hücreleri ve dokulari da kansere çevirecek sekilde büyür. Belirli bir büyüklüge ulastiktan sonra yakinmalara neden olur. Ancak yakinmalar olusuncaya kadar geçen süre içersinde kanser hücreleri genis bir sekilde yayilmis olabilir. Serviks kanserinin bu çok erken dönemlerinde yakalanmasi rutin olarak yilda bir kez yapilan Pap-smear testi ile mümkündür. Bu test ile henüz baslangiç asamasindaki kanser taninmakta ve tedavisi de basarili olmaktadir.

Pap-smear testi servikal kanserlerin % 90′ini erken dönemde yakalayabilir. Gelismis ülkelerde cinsel aktif kadinlarin yilda bir kez smear testi yaptirmasi zorunlu hale getirildikten sonra serviks kanserlerinden ölüm orani %50 azalmistir. Cinsel aktif kadinlarin yillik olarak smear testi yaptirmalari serviks kanserinin erken tanisi açisindan hayati önem tasimaktadir. Smear testinin kanser açisindan pozitif çikmasi durumunda kesin tani için seviksten biopsi alinmasi gerekmektedir. Bu biopsi rahim agzini bir mikroskop gibi büyüten kolposkop denen aletle yapilmasi uygundur. Biopsi uygulamasi tek tek süpheli bölgelerden parça alinmasi ve serviks içi kanalinin ince bir küretle kazinmasi ( Punch biopsi+endo servikal kürtaj) seklinde olabilecegi gibi rahim agzinin bir bütün halinde çikarilmasini saglayan LEEP uygulamasi ile de olabilir. Her iki uygulama da agrisiz bir islemdir.

Alinan örnekler patolojik incelemeye alinir. Bu incelemede kanser hücresi varmi, bu hücrelerin tipi ( adeno kanser, squamoz kanser), farklilasma derecesi, yüzeyel ve derine dogru ne kadar yayildigina bakilir. Kadinda servikal kanser varsa daha sonraki asamada hastaligin yayilma derecesine bakilir. Bu amaçla IVP ( ilaçli böbrek filmi), rekto-sigmoidoskopi ( son barsaklarin incelenmesi), akciger röntgeni ve batin ultrasonu rutin olarak uygulanir. Gerekli görüldügünde bu ön tetkiklere, bilgisayarli tomografi, mesane tetkiki ( sigmoidoskopi), ve kalin barsak filmi de eklenebilir.

TEDAVISI : Serviks kanserinin tedavisi hastaligin evresine baglidir. Eger kanser dokusu sevikste milimetrik ölçüler içersinde sinirli ise buna in situ serviks kanseri denmektedir. Bu durumda eger kadinin çocuk istemi varsa, lokal olarak serviks konizasyon denilen bir islemle çikartilir. Kadinin çocuk istemi yoksa da rahim tamamen alinabilir. Kanser yayilimi çevre dokulari da içesine almissa bu durumda çevre dokularida içersine alacak bir sekilde genis bir cerrahi islem uygulanir. Bu islemde rahim ( hasta gençse yumurtaliklar) ve alt karin bölgesindeki lenf bezleri çikartilir. Radyasyon ( isin ) tedavisi ilerlemis serviks kanserinde oldukça etkili bir islemdir. Isin tedavisi cerrahi islem uygulanmis hastalarda yardimci tedavi, veya cerrahi uygulanamayacak kadar yayilmis hastalarda esas tedavi olarak kullanilmaktadir. Serviks kanserinde ilaç tedavisi ( kemoterapi) çok sik olmasa da bazi durumlarda kullanilabilmektedir.